Ресейдің Украинадағы соғысына қолдау білдіріп жүрген «патриоттық» немесе Z-блогерлер қауымдастығы арасында соңғы уақытта үлкен наразылық толқыны байқалуда. Жыл басынан бері күшейе түскен бұл реніш соғыстың жоспарланғандай жүрмей жатқанына және майдандағы нақты жағдайдың тұйыққа тірелуіне байланысты. Сарапшылардың пікірінше, бұл тек уақытша қиындық емес, Ресейдің әскери-өнеркәсіп кешені мен мемлекеттік басқару жүйесінің іргелі дағдарысы.
Жүйелі жауапсыздық пен шындықтан алшақтау
Ресейлік басқару жүйесі соңғы 26 жылда кез келген деңгейдегі басшының жауапкершіліктен қашуына бейімделіп құрылған. Бұл — жүйенің ең басты дерті. Төменгі буын басшылары мәселені шешудің орнына, оны жоғары жаққа «бәрі жақсы» деп жалған есеп берумен жасырып келеді. Тіпті ел президенті Владимир Путиннің экономика мен майдандағы жағдай туралы айтқандары шындыққа жанаспайды деп есептейтін Z-авторлар саны артуда. Олардың айтуынша, басты мәселе – қателіктердің мойындалмауында және олардың «кілем астына» жасырылуында.
«Кіші аспандағы» басымдықты жоғалту
Майдандағы стратегиялық тығырықтың тағы бір себебі – Украина армиясының «кіші аспанда» немесе дрон соғысында басымдыққа ие болуы. Украиндық ұшқышсыз аппараттар ұрыс даласын толық бақылауда ұстап отырғандықтан, Ресейдің шабуылдары тоқтап, техникасы мен тірі күші үлкен шығынға ұшырауда. Ресейлік әскери сарапшылар қазіргі жағдайда шабуылды тоқтатып, қорғанысқа көшуді ұсынады, өйткені дрон мәселесін шешпейінше, кез келген ілгерілеушілік тек адам шығынын көбейтеді.
Ядролық қару мен мобилизация: Құтқарушы шешім бе?
Кейбір радикалды топтар ядролық қару қолдануды ұсынғанымен, сарапшылардың басым бөлігі бұл соғыс бағытын өзгертпейтінін түсінеді. Ядролық соққы ұрыс шебіндегі жағдайды шешпейді, өйткені ол жерде Ресейдің өз әскері де орналасқан. Сол сияқты, мобилизацияның жаңа толқыны да нәтиже бермейді деген консенсус қалыптасқан. Тіпті миллиондаған адамды майданға жіберген күннің өзінде, олар дрон соғысы мен заманауи технологиялық басымдық алдында дәрменсіз болып қала бермек.
Генералдардың өлімі мен эмоционалдық қажу
Мәскеу мен оның төңірегінде жоғары лауазымды әскери шенеуніктерге жасалған қастандықтар да үйреншікті жағдайға айналғандай. Жақында ғана Қорғаныс министрлігінің басқарма басшысы Дамир Давыдовтың қаза болуы Z-қауымдастығында бұрынғыдай қатты реакция тудырмады. Бұл олардың эмоционалды түрде «жанып кеткенін» және жүйенің қауіпсіздікті қамтамасыз ете алмайтынына көндіккенін көрсетеді. Бұл – Ресей армиясындағы 15-ші жоғары шенді офицердің өлімі болса да, жүйе бұдан ешқандай қорытынды шығармаған.
«Цементтелген» жүйенің болашағы
2022 жылғы қателіктер мен кемшіліктер 2026 жылға (материал контексінде) сол қалпында көшіп келген. Ресейдің әскери машинасы тәжірибе жинап, қатеден сабақ алу қабілетінен айырылған. НПЗ-ларға жасалған соққылар мен ПВО жүйесінің осалдығы ресми деңгейде «бәрі бақылауда» деп сипатталса да, шын мәнінде мәселелер тек қордалана түсуде. Бұл «цементтелген» жүйенің ішіндегі қысым бірте-бірте артып келеді және ол бір күні жарылуы мүмкін. Бұл – тек уақыт мәселесі.