Давостағы дипломатиялық дау-дамайдың жаңғырығы енді Арктика айдынына жетті. АҚШ президенті Дональд Трамптың Гренландияға қатысты амбициясы мен еуропалық одақтастарына жасаған қысымы аймақтағы қауіпсіздік мәселесін әлемдік күн тәртібінің алдыңғы қатарына шығарды.
Зымырандардың ең қысқа жолы Гренландияның геосаяси маңызы «қырғи-қабақ соғыс» кезеңінен бері еш төмендеген емес. DW арнасына сұхбат берген әскери сарапшының айтуынша, егер құрлықаралық зымырандармен шабуыл жасалатын болса, олар Атлантика мұхитын айналып өтпейді. Олардың ең қысқа бағыты — Солтүстік полюс, яғни Гренландияның үстімен өтеді. Осы стратегиялық артықшылықты ескерген АҚШ кезінде аралда 15 мыңға жуық әскері бар бірнеше әскери база ұстағанын тарих растайды.
Қазіргі таңда Дональд Трамп аралда пайда болған «қауіпсіздік вакуумын» толтыру үшін еуропалықтарды қатаң ескертулермен мәжбүрлеуге көшкен. Оның басты мақсаты — Еуропа елдерінің әскери контингентін Гренландияға орналастыру арқылы бұл аймақтың НАТО-ға тиесілі екенін және оны қорғауға дайын екендіктерін көрсету. Бұл сонымен қатар аймақта бой көрсете бастаған Ресей мен Қытайдың әскери-теңіз күштеріне тосқауыл қоюдың бір амалы.
Алайда, Германия, Франция және Ұлыбританияның соңғы әрекеттері сарапшылардың күмәнін тудырды. Әскери сарапшының пайымдауынша, бұл елдердің аралға жіберген миссиялары тым асығыс әрі «оғаш» көрінді. «Қазіргі соғыста әскердің саны мен сапасынан бұрын, ақпараттық кеңістіктегі үстемдік маңызды. Газет беттеріндегі «НАТО сарбаздары Гренландияға табан тіреді» деген тақырыптардың өзі — қарсыласқа сес көрсетудің бір түрі», — деп атап өтті сарапшы.
Осы геосаяси текетірестегі ең басты жеңімпаз — Владимир Путин. Сарапшының пікірінше, Гренландия төңірегіндегі шу мен Трамптың мәлімдемелері әлемдік ақпарат айдынын түгел жаулап алды. Нәтижесінде Ресейдің Украинаға қарсы басқыншылығы мен соғыс қимылдары халықаралық назардан тыс қалып, күн тәртібінен ысырыла бастады.
Қазіргі уақытта НАТО елдері аралдағы жағдайды зерттеп, болашақта ірі әскери күштерді орналастыру мүмкіндігін қарастырып жатыр. Бірақ бұл қадамдардың барлығы АҚШ-пен арадағы келісімнің қалай өрбитініне тікелей байланысты болмақ.
Осылайша, Трамптың Гренландияға қатысты талабы тек аумақтық мәселе емес, әлемдік назарды Украинадағы соғыстан басқа арнаға бұрған үлкен саяси комбинацияға айналып отыр.