Германия канцлері Трампты, Ресейді және Қытайды кінәлады
Давостағы Дүниежүзілік экономикалық форумда Германия канцлері Фридрих Мерц әлемдік тәртіптің түбегейлі өзгергенін мәлімдеді. Оның пайымдауынша, халықаралық құқыққа негізделген ескі жүйе келмеске кетіп, оның орнын ірі державалардың күш көрсету саясаты басқан. Германия басшысы бұл «жаңа дәуірді» қауіп-қатерге толы кезең деп сипаттады.
Германия канцлері Фридрих Мерц Ресейдің Украинаға басып кіруі халықаралық құқықтың күйреуіне әкелгенін атап өтті. Оның пікірінше, тек қана күшке иек артқан әлем ең алдымен кіші және орта мемлекеттер үшін, соңында тіпті ірі державалардың өзі үшін де аса қауіпті.
Мерц бұл тұста Германияның ХХ ғасырдағы ащы тәжірибесін еске салды:
«Германия кезінде осы жолмен жүріп, әлемді қараңғы тұңғиыққа итермелеген еді. Сондықтан біздің басты күшіміз – өзара сенім мен құрметке негізделген тең дәрежелі одақтар құруда».
Канцлер қазіргі сын-қатерлерге жауап ретінде Еуропа мен Германия үшін арнайы басымдықтарды белгіледі:
Украинаны қолдау: Әділетті бейбітшілік орнағанша көмекті тоқтатпау.
Дербес қорғаныс: Еуропа өзін-өзі қорғауға қауқарлы болуы тиіс.
Тәуелділікті азайту: Сыртқы факторларға осалдықты төмендету.
Инновация мен өсім: Экономикалық әлеуетті толық пайдалану.
Берлиннің реакциясы Дональд Трамптың Гренландияны күшпен иеленуден және еуропалық серіктестерге баж салығын енгізуден бас тарту туралы мәлімдемесін Мерц «дұрыс жол» деп бағалады. Ол кез келген еуропалық аумақты күшпен басып алу туралы сес көрсетудің мүлдем қабылданбайтынын кесіп айтты.
«Егер жаңа баж салықтары енгізілсе, Еуропаның жауабы біртұтас, салмақты және табанды болады», — деді канцлер.
Германия Трамп ұсынған «Бейбітшілік кеңесіне» қатысудан үзілді-кесілді бас тартты. Берлиндегі DW тілшісі Сергей Сатановскийдің хабарлауынша, неміс саясаткерлері бұл бастамаға үлкен күмәнмен қарап отыр.
Социал-демократтар партиясы Трамптың бұл әрекетін Біріккен Ұлттар Ұйымы (БҰҰ), G7 және G20 сияқты қалыптасқан халықаралық құрылымдарға параллель ұйымдар құру арқылы әлемдік тәртіпті шайқалту әрекеті деп санайды.
Германиядағы негізгі партиялардың барлығы дерлік (тек «Германия үшін балама» партиясынан басқасы) Трамптың бұл идеясына қарсы шықты.
Ресей мен Қытайға тосқауыл Германия Сыртқы істер министрі Йохан ВадефульТрамптың Гренландия туралы бастапқы сөздерін басқа қырынан түсіндірді. Оның айтуынша, бұл жердегі басты мәселе – Арктика аймағындағы Ресей мен Қытай тарапынан келетін қауіп-қатерлерге қарсы тұру. Германия алдағы уақытта АҚШ, Дания және Гренландиямен бірлесіп, осы аймақтың қауіпсіздігін нығайту бойынша жоғары деңгейде диалог жүргізуге дайын.
Дегенмен, неміс саясаткерлерінің арасында сақтық танытып отырғандар да аз емес. Мысалы, Еркін демократтар партиясы (FDP) Дональд Трамптың ұстанымы өте құбылмалы екенін, оның ертең-ақ өз шешімін өзгертіп жіберуі мүмкін екенін ескертіп, оған соқыр сенім артуға болмайтынын алға тартады.
Мерцтің Давостағы сөзі Еуропаның жаңа геосаяси жағдайда АҚШ-пен тек тең құқылы әріптес ретінде ғана жұмыс істеуге ниетті екенін айқын көрсетті.
