АҚШ Ормуз бұғазы маңында Иранның 16 миналы катерін жойды
АҚШ әскері Ормуз бұғазы маңында Иранға тиесілі миналау катерлеріне соққы беріп, олардың 16-сын суға батырды. Бұл туралы АҚШ Қарулы күштерінің Орталық қолбасшылығы (CENTCOM) 10 наурыз күні X әлеуметтік желісіндегі ресми парақшасында хабарлады.
Вашингтонның мәліметінше, соққы Иранның Ормуз бұғазын миналауы мүмкін деген ақпараттан кейін жасалған. Аталған катерлер теңіз жолдарын миналау үшін пайдаланылған.
АҚШ президенті Дональд Трамп та Truth Social әлеуметтік желісіндегі жазбасында ирандық миналау катерлеріне жасалған соққыларды растады. Сонымен қатар CENTCOM катерлерге жасалған шабуылдың бейнежазбасын жариялады.
Ормуз бұғазы – әлемдік мұнай тасымалының негізгі дәлізі
Ормуз бұғазы – Таяу Шығыстан мұнай тасымалданатын ең маңызды теңіз жолдарының бірі. Израиль мен АҚШ-тың Иранға қарсы әскери операциялары басталғалы бері бұл аймақта азаматтық кемелер қозғалысы іс жүзінде тоқтаған.
28 ақпаннан бері бұғаз арқылы тек бір ғана мұнай танкері өтіп, ирандық шабуылдардан аман қалғаны хабарланған.
10 наурыз күні таңертең Ислам революциясы сақшылар корпусы (КСИР) АҚШ пен Израиль Иранға қарсы шабуылдарын жалғастыра берсе, аймақтан бір тамшы да мұнай экспорттауға жол бермейтінін мәлімдеді. Сонымен бірге КСИР кейбір мемлекеттерге ерекше шарт ұсынған: егер олар өз аумағынан АҚШ пен Израиль дипломаттарын шығарса, мұнай жеткізуге шектеу қойылмауы мүмкін.
Осы мәлімдемеден кейін CBS News америкалық барлау деректеріне сүйеніп, Иран Ормуз бұғазын миналауға дайындалып жатқанын хабарлады. Бұған жауап ретінде Дональд Трамп Тегеранды мұндай әрекетке барса, «бұрын-соңды болмаған салдармен» бетпе-бет келетінін ескертті.
Соғыс мұнай нарығын шайқалтты
28 ақпан күні АҚШ пен Израиль Иран аумағындағы нысандарға жаппай соққы жасап, соғыс басталған еді. Шабуылдың алғашқы күні Иранның жоғарғы жетекшісі аятолла Әли Хаменеи мен бірқатар жоғары лауазымды әскери және саяси тұлғалар қаза тапты. Кейін оның орнына 56 жастағы ұлы Моджтаба Хаменеи келді.
Иран жауап ретінде Израиль аумағына және Таяу Шығыстағы АҚШ әскери базаларына соққы жасай бастады. Қақтығыс аймақтағы көптеген елге әсер етіп, зымырандар мен ұшқышсыз аппараттардың азаматтық нысандарға түсуі бірнеше рет тіркелді.
Соғыстың әлемдік экономикаға әсері де сезіле бастады. Ормуз бұғазы арқылы кеме қатынасының тоқтауы мұнай нарығында күрт өзгерістерге әкелді. 9 наурыз күні сауда ашылғанда Brent маркалы мұнай бағасы барреліне шамамен 120 долларға дейін көтерілді. Ал жыл басында бұл көрсеткіш 60 доллар шамасында болған.
Парсы шығанағы елдері мұнай өндіру көлемін қысқартуға мәжбүр екенін хабарлады. Себебі экспорт жолдары жабылып, өндірілген мұнайды жеткізу мүмкін болмай отыр.
Қаласаңыз, осы материалдың қысқартылған нұсқасын (150–200 сөздік жаңалық форматы) немесе тақырыбы мен лидін журналистік стандартқа сай қайта өңдеп беріп те шығамын.
